Hoe zorg je dat een missie ook echt je missie is?

‘Alle kinderen leren met plezier en begrip goed technisch lezen’.

Dit is de missie van Actief Leren Lezen. Natuurlijk zal iedereen beamen dat het een prachtige missie is. Maar hoe zorgt Actief Leren Lezen ervoor dat dit niet zomaar een loze uitspraak is, en dat het daadwerkelijk zichtbaar is in de praktijk? Daar is één juiste manier voor en dat is: heel goed luisteren naar die praktijk. Wat speelt er op scholen? Wat ervaren leerkrachten? Waar is behoefte aan?

Een mooi voorbeeld van hoe Actief Leren Lezen dit doet, is het volgende: vorig schooljaar kozen meerdere nieuwkomersscholen voor Actief Leren Lezen. Het doelgerichte karakter, de woordtorentjes, de flexibiliteit van het lesaanbod; het zijn allemaal redenen voor een nieuwkomersschool om deze methode te kiezen. Alleen constateerden de leerkrachten van deze anderstalige kinderen al snel een probleem.

De begrijpend leeslessen in de lesboeken hebben namelijk vrijwel geen illustraties. Vanuit de visie dat de teksten centraal staan en het waardevol is om kinderen te leren om zelf de ‘plaatjes in hun hoofd’ te gaan maken, is dat heel begrijpelijk Maar als jouw woordenschat zeer minimaal is en je nog helemaal geen plaatje in je hoofd kán maken, kun je niet genieten van een verhaal of begrijpen wat er in het verhaal gebeurt.

Toen leerkrachten aangaven dat ze hier tegenaan liepen, is er gelijk een document* gemaakt. Hierin worden de belangrijkste woorden om de tekst te begrijpen door middel van afbeeldingen aangeboden. Zo kunnen ook anderstalige kinderen fijn werken met Actief Leren Lezen.

Nog een voorbeeld is de ontwikkeling van het Extra Lesboek. Leerkrachten gaven aan dat sommige kinderen wat meer de tijd nodig hebben om goed te leren lezen. Deze leerlingen hadden behoefte aan extra woordtorentjes en verhaaltjes. Om de leesdoelen extra te kunnen inoefenen, ontstond het eerste Extra Lesboek gevuld met andere woordtorentjes, woordrijtjes en teksten.

Het leuke is dat het verder ontwikkelen van Actief Leren Lezen nooit stopt, zolang de missie écht centraal staat. Ieder kind is anders. Het ene kind leert heel vlot lezen, het andere kind heeft daar meer tijd voor nodig. Het ene kind pakt zelf graag een boek om in te lezen, het andere kind heeft daar hulp bij nodig. Al die verschillende kinderen hebben evenveel recht om met plezier en begrip goed technisch te leren lezen.

Een leesmethode is bedoeld om een leerkracht te ondersteunen om de kinderen in de klas te leren lezen, niet om te bepalen wat een leerkracht allemaal moet doen.

Zolang er actief betrokken leerkrachten zijn die de moeite nemen om te delen waar zij in de praktijk behoefte aan hebben, blijft Actief Leren Lezen luisteren. Want hoe mooi is het als leerkrachten geen extra werkdruk ervaren van het werken met een methode, maar zich gesteund voelen bij het uitoefenen van dit prachtige, maar complexe vak?

*Het NT2-document is te vinden achter de inlog bij de documenten van groep 3.